Landgoed Moermond – Middeleeuws kwelderlandgoed

7 minuten leestijd

Landgoed Moermond is een adellijk landgoed rondom het gelijknamige Slot Moermond, en ligt oostelijk van de dorpskern van Renesse in de binnenduinrand van de duinen van Schouwen-Duiveland. Dit 43 hectare grote landgoed is één van de grootste landgoederen van Zeeland.

De directe omgeving van Slot Moermond is na inpolderingen nooit in cultuur gebracht. Het huidige landgoed bestaat dan ook grotendeels uit natuur met restanten van voormalige kreekgeulen, uitgestrekte rietvelden en vochtige bossen.

Slot Moermond – Waterburcht in voormalig krekengebied

Rond 1230 werd er bij een kreekmonding van het toen net ingedijkte krekengebied (zoutwatermoeras) in het toenmalige grensgebied tussen de graafschappen Holland en Vlaanderen, de waterburcht Slot Moermond gebouwd. Dit was het eerste kasteel Moermond (i.e. ‘aan de Monding van het Moeras’). Van hieruit bestuurden de heren van Renesse hun heerlijkheid, waarvan de dorpskern van Renesse 850 meter westelijk van Slot ligt.

Slot Moermond is door de eeuwen heen tijdens belegeringen twee keer verwoest en op een naastgelegen locatie opnieuw opgebouwd veelal met de, in die tijd zeer dure, bakstenen van het geruïneerde eerdere kasteel. In 1513 werd de ruïne van het tweede kasteel verkocht en werd het poortgebouw van dit kasteel tot buitenverblijf omgebouwd. In 1612 werd deze buitenplaats weer verkocht en liet de nieuwe eigenaar het uitbreiden met een traptoren en een vleugel aan de oostzijde, waardoor het haar huidige kasteelachtig uiterlijk kreeg.

ZichtopLandgoedSlotMoermond

Landgoed Moermond – onontgonnen ingepolderd krekenlandschap

Na de transformatie van het poortgebouw tot buitenplaats, werd er, in tegenstelling tot de meeste andere Nederlandse buitenplaatsen, niet wezenlijk geïnvesteerd in de aanleg van siertuinen en parkbossen rondom het sierlijke landhuis. Er werd slechts een voetpad met bruggetjes over enkele kreekaftakkingen rondom de slotgracht aangelegd, en ten oosten van Slot Moermond verscheen een kleine landschappelijke tuin. Daardoor ligt, aan het eind van een imposante oprijlaan, Slot Moermond ook tegenwoordig nog te midden van een natuurgebied met graslanden, vochtige bossen en uitgestrekte rietvelden.


verrekijker

Bezienswaardigheden op Landgoed Moermond

  • Landgoed Moermond (Laone 10, Renesse). 43 hectare groot natuurgebied met daarop;
    • Buitenplaats Slot Moermond
      • Slot Moermond (Laone 10). Kasteelachtig landhuis uit 1513 op een omgrachte, deels van keermuren en hoektorens voorziene, kasteelplaats. De kern van het landhuis bestaat uit een poortgebouw uit rond 1400 van het tweede kasteel Moermond. Het poortgebouw werd uitgebouwd met diverse bouwsels, waaronder in 1612 met een achtzijdige hoge ranke traptoren.
        • Sloteiland. Niervormig eiland omringd door een keermuur met vier hoektorens. De Slotgracht bestaat grotendeels uit delen van, voormalige, kreken. Buiten de slotgracht ligt een voetpad.
        • Toegangsbrug tot Sloteiland. Vaste toegangsbrug over de slotgracht in het verlengde van de oprijlaan.
      • Tuinen en Park
        • Oprijlaan met toegangshek. Brede laan met bij de entree aan de Laone/R102 kort op elkaar twee keer twee lage bakstenen pijlers met tussen de tweede set pijlers smeedijzeren draaihekken. Aan beide zijden van de oprijlaan ligt een bosstrook.
        • Tuin. Oostelijk van en rondom het slot ligt buiten de kasteelgracht een kleine, verwaarloosde, landschappelijke tuin met grote slingervijver. Rond de slotgracht loopt een wandelpad.
      • Restanten eerdere kastelen Moermond;
        • Fundamenten Eerste Slot Moermond. Dit kasteel uit rond 1230 lag ten noordoosten van het huidige slot aan de andere kant van de kasteelgracht. De fundamenten grenzen aan de kasteelgracht en zijn zichtbaar vanaf het kasteeleiland.
        • Fundamenten Tweede Slot Moermond. Dit kasteel uit rond 1330 lag op het zuidoostelijke punt van het kasteeleiland. De fundamenten zijn zichtbaar vanaf het pad rondom de kasteelgracht.
      • Bijgebouwen
        • Oranjerie (Stoofwekken 5, Renesse). Gebouw uit 1840 in neo-Griekse stijl dat in de twintigste eeuw is uitgebouwd tot een hotel.
        • Koetshuis/tuinmanswoning (Loane 8) met daarin een B&B.
        • Landgoedboerderij (Laone 12) uit de achttiende-eeuw.
      • Overige bezienswaardigheden
        • Strand en Duinen van Renesse (Scholderlaan bij 17, Renesse). In het verleden behoorde het duingebied tot aan Nieuw-Haamstede/landgoed Slot Haamstede bij Landgoed Moermond. Tegenwoordig is dit duingebied eigendom van Staatsbosbeheer, Waterschap Scheldestromen en diverse particulieren.
        • Herinneringen aan de heren van Renesse: Jacobuskerk (Lange Reke 7, Renesse). In de kerk bevinden zich vijf rouwborden, twee wapenborden en 23 losse wapentjes van de heren van Renesse.
bike

Activiteiten op Landgoed Moermond

Eten en drinken

Eten & drinken

In het centrum, en aan het strand, van Renesse liggen diverse Restaurants.

Overnachten

Overnachten

  • Hotels
    • Fletcher Landgoed Hotel Renesse (Stoofwekken 5),
    • In Renesse liggen diverse hotels.
  • Vakantiewoningen
    • In Renesse liggen diverse kleine en grote vakantieparken.
  • B&B‘s
    • Domaine de l’Est (Laone 10).
    • In Renesse liggen diverse B&B’s.
  • Camping
Rietvelden.LandgoedSlotMoermond

Landschap en Natuur

Landgoed Moermond bestaat grotendeels uit een nooit in cultuur gebracht ingepolderd krekengebied dat ligt in de binnenduinrand van de noordelijke duinen van Schouwen-Duiveland. Op het landgoed liggen nog diverse restanten van kreekgeulen. Het bestaat uit diverse waterpartijen, vochtige (hakhout-)bossen met elzen en essen, weilanden en uitgestrekte rietvelden. Ook komen er wilde dieren zoals damherten, reeën en een grote diversiteit aan vogelsoorten voor op het landgoed.

Landgoed Moermond is onderdeel van Natura 2000 gebied Kop van Schouwen.

meer info

Lees alles over het middeleeuwse Landgoed Moermond